Altijd al was de beurs, nationaal en internationaal, een reflectie van de staat van een economie. Hoge beurzen in hoogconjunctuur, lage beurzen bij laagconjunctuur. Dat... is nu aan het veranderen en wel dankzij: de centrale banken over heel de wereld. Zij zijn ook de enige die nog geld bezitten. Nou ja: bezitten? De Amerikaanse Federal Reserve alvast doet het met funny money, knisperend vers gedrukte dollarbiljetten of zelfs vaak dat niet, maar ze creëren geld uit het niets mits enkele toetsen in te drukken op hun computers. Zij krijgen wel de ereprijs voor de nieuwste rage: als niemand nog aandelen wil aanschaffen, dan zullen wij ze zèlf wel kopen
Ik heb het enkele jaren geleden al voorspeld en neergeschreven: wordt de overheid eerst the lender of last resort (de laatste uitlener) van geld, dan zal zij tenslotte tot the last buyer of stocks verworden, de laatste opkoper van aandelen. Want “de beurs” moét omhoog, willen of niet! Dat geeft de beleggers een “goed gevoel”. Ook dit is van Amerika komen overwaaien “dankzij” de huidige Fed Voorzitter Ben Bernanke.
In een rondvraag vorige maand door Central Banking Publications en Royal Bank of Scotland Group bij 60 centraal bankiers, gaf 23 % van hen toe aandelen te bezitten of van plan te zijn er te kopen. Zoals The Bank of Japan op 4 april jl. verklaarde haar bezit van aandelenfondsen (equity exchange traded funds) meer dan te zullen verdubbelen tot 3,5 triljoen Yen (35,2 miljard dollar) tegen 2014. Of The Bank of Israel die voor de eerste keer vorig jaar aandelen kocht, en de nationale banken van Zwitserland en Tsjechië die al minstens 10 % van hun reserves erin gestoken hebben.
Betekent dit nu ook dat beleggers wereldwijd “a free lunch” krijgen in de zin van: koop ook maar aandelen, ze kunnen nu toch nooit meer vallen? Immers staan al deze centrale banken nu “achter ons”
Het is waar dat de zakken dezer haast oneindig diep zijn en zij in theorie dus wel elke komende economische en beursstorm kunnen counteren. Maar einde 1999, begin 2000 konden aandelen in theorie ook nooit meer zakken – en we weten allemaal wat er toen gebeurde... Want wat als de Depressie die ik en anderen zien aankomen zich echt manifesteert? Als het economisch zo slecht zal gaan dat iedere andere partij ter wereld, particulier en professional, toch van zijn aandelenbezit af wil? Wordt het dan nog slechts de overheid als beursbelegger die zal overblijven... ?
Ik sta altijd al wat wantrouwend tegen teveel van dergelijk optimisme als zouden aandelen niet meer naar beneden kunnen. Natuurlijk: zolang het feest duurt, waarom er niet mee van profiteren? Toch verwacht ik dat door een of andere deus ex machina ooit de muziek zal ophouden te spelen en dat er voor elke tien dansenden geen negen... maar misschien slechts één stoel zal resten...