Inmiddels zijn er 26 miljoen werklozen in Europa. Per dag kwamen er in oktober 6.800 werklozen bij. In vergelijking met een jaar geleden, dus met oktober 2011, steeg de werkloosheid in Europa met ongeveer 2,2 miljoen personen.

Bron: Biflatie.nl


Afbeelding 1.1: Euro area and EU27 unemployment rates
Klik hier voor een grotere weergave

Nu zou dit allemaal (afgezien van de talloze persoonlijke drama's natuurlijk) nog niet zo'n ramp zijn indien waarop iedereen zit te wachten ook zou komen: een economische relance, een economisch herstel. Maar wat we nu beleven – en niet alleen in Europa maar ook in de VS – is helaas geen gewone recessie, geen gewone crisis. Het is de trieste culminatie van meer dan twintig jaar zeer slecht beheer van de staatsfinanciën, van geld uitgeven dat er niet was – en nu moeten we met z'n allen op de blaren zitten... De oud-voorzitter van de Amerikaanse centrale bank, Alan Greenspan, is hier de grote schuldige door te lang te lage rentevoeten aan te houden. Daarna trad Ben Bernanke in zijn voetsporen door er nog een flinke schep bovenop te doen, de gezondheid en fundamenten van 's lands economie definitief ondermijnend, definitief naar de afgrond te zenden. Alles léék op weg naar een gezond en normaal herstel tot de eerste cracks zich begonnen te vertonen – en nu ziet elke weldenkende econoom wel duidelijk waar we/ze naartoe gaan: richting afgrond. Een reus op lemen voeten, zo zou ik de Amerikaanse maatschappij nog het best kunnen omschrijven.

De oorzaak, zoveel jaren geleden, was a too loose money policy, een te losse voorziening van geld (lees: krediet en schulden). En toén de Federal Reserve en andere hoogwaardigheidsbekleders dit eindelijk doorhadden... gingen ze verder op de ingeslagen weg, slecht geld naar slecht geld gooiend, als olie op het vuur. En volgden Quantitative Easing 1, 2, 2 1/2 en 3, het ultieme bod van funny money zonder limiet in de tijd.

De officiële definitie van krankzinnigheid is: telkens hetzelfde doen maar een andere uitkomst verwachten. Volgens deze definitie is de Fed krankzinnig. Evenals de ECB, de Bank of Japan en, in lichtere mate, de Chinese centrale bank. Maar zo cru wil ik het zeker niet stellen. Het zijn gewoon mannen en vrouwen in very high places, bijzonder gestudéérden, die-het-ook-niet-meer-weten! Volgens hun textbook zou de (wereld)economie nù moeten herpakken. Of een jaar geleden toch al, of toch heel zeker binnen enkele maanden? Niet dus. Het minuscule herstel dat er door triljarden bijverzonnen geld is... is kunstmatig, en nog is het niet genoeg, nog volstaat het blijkbaar niet. Om die gigantische motor terug in gang te zetten. Maar wat is dan wèl de oplossing?

Het is er één die “ze” heel goed kennen, de meesten toch maar... met bijzonder veel tegenzin zullen erkennen namelijk: een nieuwe ijk, een nieuw geldsysteem, een nieuw Bretton-Woods. Maar dat willen we niet! Ach, moet dat nou écht? Is er echt niets anders? Nee? Nou ja, wat mot dat mot dan maar...

Ik schreef het al eerder: het zijn niet de politici die het systeem zullen veranderen, maar het zal het systeem zijn dat de politici zal veranderen. Met veel geweeklaag en wreed tegen hun “goesting” zullen zij toch, eindelijk, ooit, pakweg binnen een jaar of vijf, inboeten, toegeven, een aanzet maken tot – om tot een nieuwe goudstandaard te komen. 't Is 't enige dat nog soelaas zal bieden! 't Enige dat ons nog kan redden...