Overheden hebben veel schulden opgestapeld. Maar om de economie te ondersteunen zou de schuld productief moeten zijn. Schuld op zich is niet goed en niet slecht, het hangt er van af hoe die schuld gebruikt wordt. Soms kunnen schulden ook dienen om iets op te bouwen, het is productief. Maar er moet ergens een evenwicht zijn. En dat evenwicht is vandaag de dag meer dan zoek.

Neem nu een bedrijf dat geld leent voor een nieuw project. Als dat project succesvol is, produceert het een inkomen waarmee de schuld kan terugbetaald worden. Haar inkomen stijgt sneller dan haar schuld. Macro economisch bekeken stijgt de schuldengraad, maar het bbp stijgt sneller waardoor de schuldratio daalt. Dit is goede schuld.

Er is ook onproductieve schuld, dit is slecht. Zeker ten tijde van overmatige schuld is extra onproductieve schuld nog slechter. Iemand die schulden maakt om een TV te kopen, gaat slechte schulden aan. Deze schulden betalen zichzelf niet terug en zo stijgt de schuldratio.

Overheden zijn kampioen slechte schulden. Ze lenen geld om onproductieve gaten op te vullen in het budget, voor infrastructuurwerken die niets opbrengen, voor sociale zekerheid,… De uitgaven zijn dan wel noodzakelijk (tot op een bepaald punt) maar zeker niet productief.


Afbeelding 1.1: Total US Debt/GDP
Klik hier voor een grotere weergave

De laatste jaren heeft de privésector (gezinnen en bedrijven) een forse inspanning gedaan om hun schulden zoveel mogelijk af te betalen. Deze deleveraging ging gepaard met een opbouw van de overheidsschulden. Een deel van de goede schulden is dus vervangen door slechte schulden. Vandaag zijn we op een punt gekomen dat de overmatige slechte schuld het bijna onmogelijk maakt om goede schuld aan te gaan.

Om de schuldratio opnieuw te laten zakken, moeten de slechte schulden kwijtgescholden worden of moeten de goede schulden de slechte schulden terug overnemen. In Amerika bijvoorbeeld slorpt de overheid al 1/3e van de kredietmarkt op, waardoor de gezinnen en bedrijven het moeilijk hebben om voldoende goede schuld aan te gaan.

Ronald Hendrickx | www: Fininfo-be | Twitter: Fininfobe